สถาปนิก’69 มองงานออกแบบสถาปัตย์ยุคใหม่ไปทั้งระบบ คน-วัสดุมีพฤติกรรมตัวเอง และเอไอ ชวนประกวดแบบร่วมงานฯ ชิงรางวัล 50,000 บาท
- แนวคิดงานปี 2569 ชูธีม “SATI : WISDOM : PROMPT” มองสถาปัตยกรรมเป็นการผสานพหุปัญญา ทั้งคน เทคโนโลยี และธรรมชาติ เน้นการออกแบบที่ปรับตัวต่อโลกยุค AI และการเปลี่ยนแปลงทางเศรษฐกิจ–สังคม
- รูปแบบการประกวด ไม่จำกัดการใช้ AI แต่ต้องระบุบทบาทเครื่องมือและอธิบาย Human Contribution ชัดเจน เปิดรับทั้งนิสิต นักศึกษา และบุคคลทั่วไป ส่งได้เดี่ยวหรือทีม ไม่มีจำกัดอายุหรือสัญชาติ
- รางวัลและกำหนดการ รางวัลสูงสุดบุคคลทั่วไป 100,000 บาท ส่วนนิสิตนักศึกษารางวัลที่หนึ่ง 50,000 บาท เปิดรับสมัคร 10 ก.พ.–9 เม.ย. 2569 จัดงาน 28 เม.ย.–3 พ.ค. 2569 ที่อิมแพ็ค เมืองทองธานี
อเส สุขยางค์ นายกสมาคมสถาปนิกสยาม ในพระบรมราชูปถัมภ์ กล่าวว่า การจัดงานสถาปนิก’69 ต่อเนื่องครั้งที่ 38 เป็นงานแสดงเทคโนโลยีผลิตภัณฑ์ก่อสร้างที่ใหญ่ที่สุดและแสดงนิทรรศการงานสถาปัตยกรรมที่ทรงอิทธิพลที่สุดในอาเซียน ภายใต้ธีม ‘สติมา : ปัญญา : พร้อม(ท์) | SATI : WISDOM : PROMPT’ เป็นการเข้าใจถึงสถานการณ์ปัจจุบัน ที่มีการเปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็วรอบด้าน มีบทบาทและท้าทายต่อรูปแบบการใช้ชีวิต และระบบวิธีคิดของผู้คน อาทิ
- การแข่งขันทางเศรษฐกิจ
- การจ้างงาน
- เทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์ที่พัฒนาอย่างก้าวกระโดด
- ฯลฯ
ทั้งนี้ ในมุมของสถาปัตยกรรมจะต้องมีการเข้าใจ ปรับตัว เตรียมพร้อมเพื่อส่งเสริมความเป็นอยู่ของสังคมและผลักดันทิศทางการยกระดับสถาปัตยกรรมไทยไปสู่สากลได้
ขณะเดียวกัน เพื่อให้การจัดงานเป็นไปอย่างครบถ้วนสมบูรณ์ ทางสมาคมฯ ได้จัดกิจกรรมพิเศษ ASA Experimental Design Competition 2026 เปิดรับสมัครประกวดแบบเพื่อคัดเลือกสุดยอดผลงานร่วมแสดงนิทรรศการภายในงาน ‘สถาปนิก’69’ ครั้งนี้ โดยเชิญชวน นักออกแบบ ทั้งมืออาชีพ สมัครเล่น นักเรียน นักศึกษา บุคคลทั่วไป ร่วมส่งผลงานประกวดแบบแนวทางความคิดสร้างสรรค์ ภายใต้แนวคิด ‘ปัญญาร่วมสรรค์ Hybridized Wisdoms: Architecture Across Multiple Intelligences’ ด้วยนิยามสถาปัตยกรรม คือ การเจราจาต่อรองระหว่างปัจจัยเชิงสร้างสรรค์ต่างๆ ตลอดมา และในปัจจุบัน
สำหรับการจัดงานฯ พร้อมแนวคิดการประกวดแบบฯ ครั้งนี้ ยังสอดคล้องกับการออกแบบสถาปัตยกรรม จากนี้ไปไม่ได้เกิดจากมนุษย์เพียงลำพัง แต่เป็นความร่วมมือระหว่างมนุษย์ เครื่องจักร ธรรมชาติ และวัสดุที่มีพฤติกรรมของตนเอง โดยการออกแบบต้องคำนึงถึงการอยู่ร่วมกับระบบนิเวศและการเปลี่ยนแปลงของสิ่งแวดล้อม ไม่ใช่การควบคุมหรือครอบงำเหมือนในอดีต
ขณะที่แนวคิดสำคัญ คือการ ‘เจรจาต่อรอง’ ระหว่างผู้สร้างกับบริบทแวดล้อม เพื่อให้เกิดความสมดุลมากกว่าการสั่งการฝ่ายเดียว โดยปัญญาประดิษฐ์(AI) ถูกมองเป็นผู้ร่วมสร้างสรรค์ ที่สามารถช่วยคาดการณ์ วิเคราะห์ และสร้างแนวทางใหม่ๆ ทางสถาปัตยกรรม ทำให้การออกแบบในอนาคตจึงเป็นการผสานพหุปัญญา ทั้งมนุษย์ เทคโนโลยี และธรรมชาติ เข้าด้วยกัน ด้วยเป้าหมาย การสร้างพื้นที่ที่มีจริยธรรม ยืดหยุ่น และเปิดรับจินตนาการใหม่ๆ
ขณะที่ การประกวดแบบครั้งนี้จึงไม่จำกัดการใช้ AI หรือเครื่องมือที่ไม่ใช่มนุษย์ในกระบวนการสร้างสรรค์ ซึ่งผู้ส่งผลงานต้องระบุอย่างชัดเจนว่าใช้เครื่องมือใด และเครื่องมือนั้นมีบทบาทหรืออิทธิพลมากน้อยเพียงใด ที่สำคัญต้องอธิบายส่วนร่วมของมนุษย์ให้เห็นชัด ว่าการตัดสินใจ ทักษะ และภูมิปัญญาของมนุษย์อยู่ตรงไหน สะท้อนว่าถึงแม้เทคโนโลยีจะก้าวหน้าเพียงใด มนุษย์ยังคงเป็นแกนกลางของความหมายและคุณค่าทางสถาปัตยกรรม
สำหรับการคัดเลือกผลงานจะพิจารณาโดยคณะกรรมการซึ่งเป็นสถาปนิกและผู้เชี่ยวชาญที่มีชื่อเสียงทั้งคนไทยและต่างชาติรวม 5 ท่าน ประกอบด้วย
- ฉัตรพงษ์ ชื่นฤดีมล (CHAT Architects)
- ผศ.ดร.สุรพงษ์ เลิศสิทธิชัย (IDYLLIAS, Co., Ltd.)
- Luca Bussolino (CRA-Carlo Ratti Associati)
- Cecilia MoSze Tham (Futurity Systems)
- Miho Mazereeuw (Urban Risk Lab/ Associate Professor, School of Architecture and Planning
- Massachusetts Institute of Technology)
พร้อมวางหลักเกณฑ์พิจารณาตัดสินจาก
- ความคิดสร้างสรค์ (40%) : ความสามารถในการสร้างไอเดียที่น่าสนใจและสดใหม่
- ความเกี่ยวข้องและความน่าสนใจในการตีความโจทย์ (30%) : การนำเสนอไอเดียใหม่ของคำนิยามว่า “ปัญญาร่วมสรรค์ Hybridized Wisdoms: Architecture Across Multiple Intelligences” รวมถึงการเล่าเรื่องให้มีมิติและความน่าสนใจ
- การสี่อสารที่ชัดเจน (30%) : ความชัดเจนในการนำเสนอแนวความคิด (เทคนิคการนำเสนอจะไม่ถูกพิจารณาในเกณฑ์การตัดสิน)
โดยเปิดรับสมัครผลงานจาก 2 ประเภท คือ นิสิต-ศึกษา และ บุคคลทั่วไป รวมถึงสถาปนิก นักวางแผนผังเมือง นักออกแบบ ศิลปินและนักวิเคราะห์ โดยสามารถส่งผลงานเป็นรายบุคคลหรือทีม และไม่มีข้อกำจัดทางอายุ เพศ หรือสัญชาติ รวมถึงไม่มีข้อจำกัดจำนวนผลงานที่ส่ง
ทั้งนี้ ผลงานที่นำส่งจะต้องไม่ถูกเผยแพร่ที่ใดมาก่อน และผลงานที่ส่งเข้ามาจะต้องไม่ใช่ผลงานที่ถูกสร้างขึ้นหรือเป็นโครงการที่เสร็จสมบูรณ์แล้ว โดยผู้เข้าร่วมส่งผลงานต้องมีสิทธิ์ทางกฎหมายและลิขสิทธิ์ทุกรายการที่ส่งเข้าแข่งขัน หากโครงการมีวัสดุหรือองค์ประกอบใด ที่ไม่ได้เป็นเจ้าของ ผลงานนั้นจะถูกตัดสิทธิ์ และหากสืบทราบว่ามีการละเมิดสิทธิ์รางวัลจะถูกยกเลิกทันที
สำหรับรางวัลของผู้ชนะการประกวดในระดับบุคคลทั่วไป รางวัลที่หนึ่ง รับเงินรางวัล 100,000 บาท รางวัลที่สอง 50,000 บาท รางวัลที่สาม 30,000 บาท และรางวัลชมเชย 3 รางวัล รับประกาศนียบัตร ส่วนในระดับนิสิต นักศึกษา
- ผู้ชนะรางวัลที่หนึ่ง รับเงินรางวัล 50,000 บาท
- รางวัลที่สอง 30,000 บาท
- รางวัลที่สาม 20,000 บาท
- รางวัสชมเชย 3 รางวัล รับประกาศนียบัตร
ผู้สนใจสามารถลงทะเบียนสมัครเข้าประกวด ฟรี ตั้งแต่วันที่ 10 กุมภาพันธ์ 2569 โดยไม่มีค่าใช้จ่าย และหมดเขตส่งผลงานประกวดแบบ วันที่ 9 เมษายน 2569
โดยคณะกรรมการจะคัดเลือกผลงานรอบแรกวันที่ 16 เมษายน 2569 และจะประกาศผลงานที่ได้รับการคัดเลือกนำไปจัดแสดงในนิทรรศการงานสถาปนิก’69 วันที่ 21 เมษายน 2569 ประกาศผลและมอบรางวัลกันในวันที่ 3 พฤษภาคม 2569 ที่งานสถาปนิก’69 ผู้สมัครประกวดแบบสามารถ
สำหรับงานสถาปนิก’69 ครั้งที่ 38 จัดขึ้นระหว่างวันที่ 28 เมษายน – 3 พฤษภาคม 2569 ณ อาคารชาเลนเจอร์ อิมแพ็ค เมืองทองธานี
Alternate-X
งานสถาปนิก’69 ครั้งที่ 38 จัดภายใต้ธีม “สติมา : ปัญญา : พร้อม(ท์)” สะท้อนโลกที่เปลี่ยนเร็วจากเศรษฐกิจ เทคโนโลยี และ AI แนวคิดหลักชี้ว่าสถาปัตยกรรมยุคใหม่ต้องเกิดจากความร่วมมือของมนุษย์ เครื่องจักร ธรรมชาติ และวัสดุที่มีพฤติกรรมของตนเอง การออกแบบจึงเป็นการ ‘เจรจาต่อรอง’ กับบริบท มากกว่าการควบคุม เพื่อสร้างพื้นที่ที่มีจริยธรรมและยืดหยุ่น โดยสมาคมฯ เปิดเวที ASA Experimental Design Competition 2026 ภายใต้แนวคิด ‘Hybridized Wisdoms’ ผู้ชนะสูงสุดระดับบุคคลทั่วไปรับ 100,000 บาท จัดงาน 28 เม.ย.–3 พ.ค. 2569 ที่อิมแพ็ค เมืองทองธานี
